แปลงหน่วยครบ 12 หมวด รวมหน่วยไทย วา ไร่ ชั่ง ถัง
แปลงหน่วยโดยคูณค่าด้วยอัตราส่วนระหว่างหน่วยตั้งต้นกับหน่วยปลายทาง (แปลงเป็นหน่วยฐานก่อนแล้วหารด้วยขนาดของหน่วยปลายทาง) เช่น 1 นิ้ว = 2.54 ซม., 1 ปอนด์ = 0.45359237 กก., 1 ไมล์ = 1.609344 กม. และหน่วยไทย 1 วา = 2 ม., 1 ไร่ = 1,600 ตร.ม., 1 ชั่ง = 1.2 กก.
ประวัติการคำนวณ (เก็บในเครื่องนี้)
วิธีใช้แปลงหน่วย
- เลือกหมวด เช่น ความยาว น้ำหนัก ปริมาตร หรืออัตราสิ้นเปลืองน้ำมัน
- กรอกตัวเลข แล้วเลือกหน่วยตั้งต้นและหน่วยที่ต้องการ (กด “สลับหน่วย” เพื่อแปลงกลับ)
- ดูคำตอบ สูตรที่ใช้ และตารางเทียบครบทุกหน่วยในหมวดนั้น รวมหน่วยไทยโบราณ
หลักการแปลงหน่วย
ค่าใหม่ = ค่าเดิม × (ขนาดหน่วยเดิม ÷ ขนาดหน่วยใหม่)
ทุกหน่วยในหมวดเดียวกันมีขนาดเทียบกับ “หน่วยฐาน” เช่น ความยาวเทียบกับเมตร มวลเทียบกับกิโลกรัม เมื่อต้องการแปลงจาก A เป็น B ให้แปลง A เป็นหน่วยฐานก่อน แล้วหารด้วยขนาดของ B
| ค่าที่นิยามแน่นอน (exact) | ค่า |
|---|---|
| 1 นิ้ว | 2.54 ซม. |
| 1 ฟุต | 0.3048 ม. |
| 1 ไมล์ | 1.609344 กม. |
| 1 ปอนด์ | 0.45359237 กก. |
| 1 แกลลอน (US) | 3.785411784 ลิตร |
| 1 แกลลอน (UK) | 4.54609 ลิตร |
| 1 ไมล์ทะเล | 1,852 ม. |
| 1 บรรยากาศ (atm) | 101,325 Pa |
| 1 แคลอรี (เทอร์โมเคมี) | 4.184 J |
อัตราสิ้นเปลืองน้ำมันเป็นกรณีพิเศษ เพราะ L/100 km = 100 ÷ (km/L) เป็นการกลับเศษส่วน ไม่ใช่การคูณด้วยค่าคงที่
ตัวอย่างการคำนวณ
โจทย์: ทีวี 55 นิ้ว (วัดตามแนวทแยง) ยาวกี่เซนติเมตร
55 × 2.54 = 139.7 ซม.
โจทย์: รถวิ่งได้ 15 กม./ลิตร คิดเป็นกี่ลิตรต่อ 100 กม.
100 ÷ 15 = 6.67 ลิตร/100 กม. หรือคิดเป็น 15 ÷ 0.425144 ≈ 35.28 mpg (US) (42.37 mpg แบบอังกฤษ)
โจทย์: ที่ดินกว้าง 1 เส้น ยาว 1 เส้น เท่ากับกี่ไร่
1 เส้น = 40 ม. จึงได้ 40 × 40 = 1,600 ตร.ม. = 1 ไร่ พอดี (1 ไร่ = 20 วา × 20 วา)
หน่วยไทยโบราณที่ยังพบในชีวิตประจำวัน
มาตราไทยถูกกำหนดให้เทียบกับระบบเมตริกตามกฎหมายมาตราชั่งตวงวัด จึงแปลงได้แน่นอน ตารางนี้ใช้ค่าตามมาตราเมตริก
| หมวด | หน่วยไทย | เทียบเมตริก |
|---|---|---|
| ความยาว | 4 คืบ = 2 ศอก = 1 วา, 20 วา = 1 เส้น, 400 เส้น = 1 โยชน์ | คืบ 25 ซม. · ศอก 50 ซม. · วา 2 ม. · เส้น 40 ม. · โยชน์ 16 กม. |
| พื้นที่ | 100 ตารางวา = 1 งาน, 4 งาน = 1 ไร่ | ตร.วา 4 ตร.ม. · งาน 400 ตร.ม. · ไร่ 1,600 ตร.ม. |
| น้ำหนัก | 4 สลึง = 1 บาท, 4 บาท = 1 ตำลึง, 20 ตำลึง = 1 ชั่ง, 50 ชั่ง = 1 หาบ | บาท 15 ก. · ตำลึง 60 ก. · ชั่ง 1.2 กก. · หาบ 60 กก. |
| ปริมาตร | 100 ถัง = 1 เกวียน | ถัง 20 ลิตร · เกวียน 2,000 ลิตร |
“บาท” ที่ใช้ชั่งทองคำไม่เท่ากับ 15 กรัม ทองคำแท่ง 96.5% หนัก 1 บาท = 15.244 กรัม ส่วนทองรูปพรรณ 1 บาท ≈ 15.16 กรัม หากต้องการคำนวณราคาทองให้ใช้เครื่องคำนวณราคาทองโดยเฉพาะ ส่วน “ขีด” เป็นคำเรียกในตลาดหมายถึง 100 กรัม
GB กับ GiB ต่างกันอย่างไร ทำไมฮาร์ดดิสก์ 1 TB เหลือ 931 GB
ผู้ผลิตฮาร์ดดิสก์และ SSD ใช้คำนำหน้าแบบ SI ฐานสิบ (1 TB = 1,000,000,000,000 ไบต์) แต่ Windows คำนวณแบบฐานสอง (1 GiB = 1,073,741,824 ไบต์) แล้วแสดงผลว่า “GB” ดิสก์ 1 TB จึงแสดงเป็นประมาณ 931.32 GB ทั้งที่ความจุไม่ได้หายไปไหน
- kB, MB, GB, TB (SI) = 10³, 10⁶, 10⁹, 10¹² ไบต์
- KiB, MiB, GiB, TiB (ฐานสอง ตามมาตรฐาน IEC) = 2¹⁰, 2²⁰, 2³⁰, 2⁴⁰ ไบต์
- ความเร็วอินเทอร์เน็ตใช้หน่วยบิต เช่น 1,000 Mbps = 125 MB ต่อวินาที (หาร 8)
คำถามที่พบบ่อย
1 นิ้ว เท่ากับกี่เซนติเมตร
1 นิ้วเท่ากับ 2.54 เซนติเมตรพอดี (นิยามแน่นอนตั้งแต่ปี ค.ศ. 1959) เช่น 32 นิ้ว = 81.28 ซม.
1 วา ยาวกี่เมตร และ 1 ไร่ กี่ตารางวา
1 วา = 2 เมตร, 1 ไร่ = 400 ตารางวา = 1,600 ตารางเมตร (ที่ดิน 20 × 20 วา) และ 1 งาน = 100 ตารางวา
1 ชั่ง หนักกี่กิโลกรัม
1 ชั่ง = 1.2 กิโลกรัม = 20 ตำลึง = 80 บาท ตามมาตราไทยที่เทียบกับระบบเมตริก (บาทละ 15 กรัม)
ลมยาง 32 psi เท่ากับกี่บาร์
32 × 6,894.757 Pa = 220,632 Pa ≈ 2.21 bar หรือ 220.6 kPa
แอร์ 12,000 BTU กินไฟกี่วัตต์
12,000 BTU/h คือขนาดความเย็นประมาณ 3.52 kW (1 ตันความเย็น) ไม่ใช่กำลังไฟที่ใช้ กำลังไฟจริงขึ้นกับประสิทธิภาพ (EER/SEER) โดยทั่วไปประมาณ 900–1,200 วัตต์